BENJAMİN FRANKLİN KİMDİR?

Dış ilişkiler uzmanı, bilim adamı, yazar, yayımcı ve basımcı olarak çok değişik alanlardaki önemli katkılarıyla tanınan Franklin’in ABD tarihinde saygı duyulan bir yeri vardır. İngiliz kökenli ve 17 çocuklu bir ailenin 10. Oğlu olarak Massachusetts’in Boston kentinde hayata merhaba dedi. Yalnızca iki yıl okula gidebildi. Bir süre babasının sabun ve mum imalathanesinde çalıştıktan sonrasında ağabeylerinden birinin basım evinde çıraklığa başladı.

El yazısını değiştirerek yazdığı birtakım yazıları basılması için gizli saklığ ağabeyinin oda kapısının altından atıyordu. Ağabeyi bunları kimin yazdığını anladığında aralarında kavga çıktı. Kendine iş aramak zorunda kalan 17 yaşındaki Franklin Philadelphia ‘da bir basım evine girdi. İyi bir usta olduğunda Pennsylvania valisi ona kendi basım evini kurma olanağını sağladı. Franklin baskı makinesi ve hurufat almak için İngiltere ye gitti. Ne var ki vali sözünde durmayınca Londra da parasız kaldı. Ama çok geçmeden bir basın evinde iş bularak iki yıla yakın İngiltere de kaldı. Philadelphia ya döndüğünde basın işini sürdürdü. 1729 da sıkıcı ve az sayıda okuyucusu olan bir gazeteyi satın alarak kısa zamanda bunu canlı eğlendirici ve çok satılan bir yayına dönüştürdü. 1732-1757 yılları arasında çalışkanlığı, dürüstlüğü ve sağduyuyu öven özdeyişlerin yer aldığı bir almanak yayımladı.



Franklin in ilgi alanı çok genişti. Bir kitaplık hastane, gönüllü itfaiye örgütü, şehir temizliği ekibi, sigorta şirketi, daha sonrasında Pennsylvania üniversitesine dönüşen Philadelphia akademisini kurdu. Geliştirdiği odun sobası 200 yıl kullanıldı. Bu arada birkaç yabancı dil ile birkaç müzik aleti çalmayı öğrenmek içinde zaman buldu. Bilime büyük ilgi duyan Franklin fırtınalı bir havada gökyüzünde şimşekler çakarken uçurtma uçurarak yaptığı deneyde şimşeğin aslen bir elektrik akımı bulunduğunu kanıtladı. Bu deneyden sonra da paratoneri buldu. Pozitif, negatif, elektrik pili gibi, elektrikle ilgili terimleri de ilk defa o kullanmıştır.

 1753 de şimal Amerika’daki İngiliz kolonilerinin posta müdürü yardımcılığına atandıktan sonra hem etkin bununla beraber karlı bir posta hizmetleri servisi kurdu. 1755 de Fransızlara ve yerlilere karşı kuzeybatı cephesinin savunulmasında önemli bir vazife üstlendi. 1757 de Pennsylvania halkı ile Pennsylvania topraklarının en büyük kısmına sahip Penn ailesi arasındaki çatışmayı çözümlemek için İngiltere ye gönderildi. Bu görevi başarıyla yerine getirdi ve 1762 de Philadelphia ya geri döndü. 2 yıl sonrasında Amerikan kolonilerinden istenen vergiler konusunda İngiliz bakanlarla görüşmek üzere bir defa daha İngiltere ye gitti. Savaşın kaçınılmaz olduğunu anlayınca kolonilerdeki halka yardım etmek amacıyla ABD’ya döndü. 1776 da koloniler İngiliz yönetiminden bağlarımsız yaşamaya karar verdiklerinde, bağımsızlık Bildirgesinin yazılmasına yardım eden ve imzalayanlardan biri de Franklin di. Sonra ki yıl Fransa dan ekonomik  ve askeri yardım isteyen delegeler içinde bulunan Franklin, Fransızların kolonilerinin müttefiki olmalarını sağladı. Amerikan bağlarımsızlık savaşının sonucunda İngiltere ile barış görüşmelerine katıldı ve barış antlaşmasının hazırlanmasına katkıda bulundu. ABD ‘nin yönetim biçimini belirlemek üzere 1787 de toplanan Philadelphia anayasa kurultayının üyelerinden biriydi.

İletişim Formu

Ad

E-posta *

Mesaj *

Son Yorumlar