ENRİCO FERMİ KİMDİR?

Enrico Fermi, 29 Eylül 1901 Roma'da dünyaya geldi, 29 Kasım 1954 Chicago'da öldü, İtalyan fizikçi. 1938 Nobel Fizik Ödülü sahibi. 

Babası polis şefi Alberto Fermidir. İlk olarak gramer okuluna kaydoldu.Onun ilk matematik ve fiziğe olan kabiliyetini keşfeden ve destekleyen babasının arkadaşlarından A. Amidei olmuştur. 

1918'de Pisa Üniversitesinin bursunu kazandı. Pisa Universite'sinde 4 yıl kaldıktan sonra 1922'de profesör Puccianti'den doktorasını aldı. 
Bir yıl sonra 1923'de Italyan hükümetinden burs kazandı. Ve Göttingen'de professör Max Born'la birkaç ay birlikte çalıştı. Rockefeller bursuyla 1924'de Leyden'e Paul Ehrenfest'le birlikte çalışmaya gitti. Aynı yıl Floransa üniversitesinde matematiksel fizik dersleri vermek için Italya'ya gitti. 


1926'da Fermi günümüzde Fermi istatistiği olarak malum Pauli parçaçıklarının istatistiğini keşfetti. Bose-Einstein istatistiğine göre hareket eden bozanların tersine, bu parcacıklar fermion olarak bilinir. 1927'de Fermi, Roma üniversite'sinde kuramsal fizik profesörü oldu. Bu görevini 1938'de Mussolini'nin faşist diktatörlüğünden kaçıp ABD'ya göç edinceye kadar sürdürdü (Nobel ödülünü aldıktan derhal sonrasında). 

Roma'daki ilk senelerında kendini elektromanyetik problemlerin çözümüne ve bazı spectroskopik olayların teorik olarak açıklamasına verdi. Fakat asıl ilerlemesini çalışmalarını elektron ve atom çekirdeği üzerine yaptığı süre gerçekleştirdi. 1934'de Beta bozonu Teorisini geliştirerek Pauli'nin ışınım teorisi ile birleştirdi. Curie ve Joliot' un yapay radyasyonu keşfinden sonra nötron bombardımanına tutulan aşağı yukarı her elementin nükleer dönüşüme tabi olduğunu keşfetti. Bu araştırma, yavaş nötronların ve nükleer füzyon'un keşfine, ayrıca o zamana kadar periyodik tabloda malum elementlerden farklı elementlerin bulunmasına yol açtı. 

1938'de Fermi tartışmasız nötronlar mevzusunda en iyiydi. Bu çalışmalarına Amerika'da da devam etti. Amerika'ya varışından derhal sonra Columbia Üniversite'sine fizik profesörü olarak atandı. Hahn ve Strassmann'nin 1939'un adım atarında füzyon'u keşfinden sonrasında ikincil nötronların yayılma ve zincirleme reaksiyon olasılığını hesapladı. Bu çalışmalarına büyük bir istekle devam etti ve birçok deneyden sonra kontrol altındaki ilk zincirleme reaksiyonu gerçekleştirmiş oldu. Bundan sonrasında atom bombası yapımındaki sorunların aşılmasında önemli rol oynadı, Manhattan Projesi liderlerinden biriydi. 

1944'de Fermi Amerikan vatandaşı oldu. II. Dünya Savaşından sonra 1954'de ölümüne kadar sürecek olan nükleer çalışmaları için Chicago Üniversite'sinden profesörlük teklifini kabul etti. Burada yoğunluğunu yüksek enerji fiziğine verdi ve pion-nucleon etkileşimi çalışmalarına öncülük etti. Yaşamcığının son yıllarında Fermi kozmik ışınların kaynağını araştırmakla geçirdi. Sonucunda kozmik ışınların çok büyük enerji kaynakları olduğunu gösteren bir teori geliştirdi. 

Söz konusu düzenleme nötronları, termik hızlarla yavaşlatan grafit blokları ile bir araya getirilmiş uranyum içerecek şekilde Chicago Üniversitesinin bahçesinde kurulmuştur. Nötronları soğurmak ve böylece reaksiyonun hızını kontrol etmek amacıyla, atom piline kadmiyum çubuklar yerleştirildi. Kadmiyum çubuklar yavaş yavaş çekildi ve kendi kendine geçindiren zincir tepki gözlendi. Ferminin bu başarısı, dünyada ilk nükleer reaktörün imali ve atom çağının başlangıcı olmuştur. Fermi 53 yaşlarında iken kanserden öldü. Bir yıl sonrasında yüzüncü element keşfedildi ve kendisinin onuruna bu element fermiyum olarak adlandırıldı. 

Ona Nobel ödülü yavaş nötronların yarattığı radyasyon ve nükleer enerji alanındaki çalışmalarından dolayı verildi. Fermi Laura Capon ile 1928'de evliliğe ilk adımını attı. Giulio adında bir oğlu Nella adında bir kızı vardır. Boş zamanlarında yürümeyi, tırmanmayı ve kış sporlarını severdi. 29 kasım 1954'de Chicago'da öldü. 

Yayımları 

Fermi'nin kuramsal ve deneysel fiziği konu alan bir çok yayımı vardır. Bunlardan bazıları, elektronik gazların istatistiğinin hesabı ve Paul'i parçacıklarından oluşan gazları mevzu alan "Sulla quantizzazione del gas perfetto monoatomico", Rend. Accad. Naz. Lincei, 1935, Atomun istatistiksel modelini (Thomas-Fermi atom modeli) ve atomik özelliklerin hesaplanmasında yeni bir yaklaşımı (semiquantitative method) inceleyen Quantentheorie und Chemie, Leipzig, 1928, Über die magnetischen Momente der Atomkerne, Z. Phys., 1930, Tentativo di una teoria dei raggi ß, Ricerca Scientifica, 1933 sayılabilir.

İletişim Formu

Ad

E-posta *

Mesaj *

Son Yorumlar